خەۋەر تەپسىلىي ئۇچۇرى

بوۋاقلارنىڭ ئەقىل بولىقىنى ئېچىش

مەنبەسى: با لىلار ساغلاملىقى كىتاۋىدىن ئاپتورى: ئىسمىنى يوشۇرۇش ۋاقتى: 2013/1/6 ئۆگەرتىلگەن ۋاقتى: 2013/1/6

تەۋەلىكى: بالىلار ساغلاملىقى ئاۋاتلىقى:1506

بوۋاقلارنىڭ ئەقىل بولىقىنى ئېچىش
 
بىر- ئىككى ئايلىق بولغان بوۋاقلارنىڭ ئەقلى قابىلىيتىدە قانداق ئالاھىدىلىكلەر بولىدۇ ؟
بىرئىككى ئايلىق بولغان بوۋاقلار بېشىنى 30 سىكۇنت ئەتراپىدا كۆتۈرۈپ تۇرالايدۇ.كۆزلىرى بىلەن نەرسىلەرنى ئېنىق كۆرەلەيدۇ.ھەركەتچان نەرسنى قوغلىيالايدۇ. كۆزئالدىدىكى ئويۇنچۇق ۋە چىرايغا تىكىلىپ دىققەت بىلەن قارىيالايدۇ. بوۋاقنىڭ ئىپادىسى بارغانسېرى كۆپىيىشكە باشلايدۇ. ئەگەر بىرەر ئادەم ئۇنى بىرەر نەرسىگە جەلىپ قىلسا، ئۇ مۇناسىپ ئىنكاس قايتۇرالايدۇ ياكى خۇشاللىق بىلەن پۇت–قوللىرىنى ھەرىكەتلەندۈرىدۇ ياكى كۈلۈمسىرەپ قويىدۇ ۋە ياكى ۋىلىقلاپ كۈلەلەيدۇ.ئۆزىگە تونۇش بولغان ئاۋازنى ئاڭلىغاندىن كېيىن يىغىسىنى توختىتالايدۇ ھەم شۇنداقلا خۇشاللىقى بىلەن خاپىلىقىنى ئىپادىلەپ بېرەلەيدۇ. خۇشال بولمىغان ۋاقىتتا يۇقىرى ئاۋازدا يىغلايدۇ. 
ئۈچ ئايلىق بولغان بوۋاقلارنىڭ قانداق قابىلىيتى بولىدۇ؟
ئۈچ ئايلىق بولغان بالىلار بېشىنى تىك تۇتالايدۇ ،مۇقىم ھالدا دۈم ياتالايدۇ. بىلەكلىرى بىلەن بېشىنى تۇتۇپلا قالماستىن يەنە بەدەنلىرىنى تۇتالايدۇ. كۆكرىكىنى تۈزۈلىيەلەيدۇ. بۇ ۋاقىتتا ئۇ ئويۇنچۇق ۋە رەسىمگە قارىغاندا ناھايىتى خۇشال بولغان قىياپەتنى ئىپادىلەيدۇ. شۇنداقلا بەزىبىر گۇڭراش ئالامەتلىرىنى ئىپادىلەيدۇ. ئۇزاق ۋاقىت قىرقىراپ يىغلايدۇ. تونۇش بولغان كىشىلەر ئۇنى بىرەر نەرسىگە جەلىپ قىلغاندا  گۇڭرايدۇ، ھەتتا ۋىلىقلاپ كۈلىدۇ. بۇ ۋاقىتتىكى بوۋاقلاردا نەرسىلەرنى تۇتۇش ئىستىكى كۈچلۈك بولىدۇ. گەرچە تۇتالمىسىمۇ، بىراق جىرىڭلايدىغان ئويۇنچۇق قاتارلىق يېنىك نەرسىلەرنى ئۇنىڭغا تۇتقۇزۇپ قويسىڭىز، خېلى ئۇزۇن تۇتۇپ تۇرالايدۇ.
تۆت ئايلىق بوۋاقلارنىڭ قانداق قابىلىيتى بولىدۇ؟
تۆت ئايلىق بوۋاقلار قولغا ئۇرۇنغان نەرسىنى تۇتالايدۇ. ئەگەر ئويۇنچۇقنى ئۇ ئالالايدىغان يەرگە قويسىڭىز، قولىنى سوزۇپ ئالالايدۇ .بۇ ۋاقىتتا بوۋاق بېشىنى تىك تۇتالايدۇ . ئوڭ، سولغا خالىغانچە ھەرىكەت قىلالايدۇ، ئۇنى دۈم ياتقۇزۇپ قويسىڭىز،ئىككى تەرەپكە مىدىراپ ئۆرۈلەلەيدۇ .بەزى بالىلارنى دۈم ياتقۇزۇپ قويسا ياكى يانتۇ ياتقۇزۇپ قويسا ئوڭدىسىغا بولالايدۇ. ئاز ساندىكى بالىلار ھەتتا بەدىنىنى ئۆرۈپ، ئوڭدىسىغا ياتقان ھالەتتىن دۈم ياتقان ھالەتكە كېلەلەيدۇ. شۇنىڭ بىلەن تەڭ تۆت ئايلىق بوۋاقلار يۇقىرى ئاۋازدا كۈلەلەيدۇ. خۇشاللىق، خاپىلىق قاتارلىق چىراي ئىپادىسىنى ئېنىق ئىپادىلەيدۇ. تۆت ئايلىق بوۋاقلار يەنە ئەينەككە قاراپ كۈلۈمسىرەلەيدۇ.
بەش ئايلىق بولغان بوۋاقلار نىمىلەرنى قىلالايدۇ؟
بەش ئايلىق بولغان بوۋاقلار، بېشىنى خالىغانچە ھەرىكەتلەندۈرەلەيدۇ. يەنە قولى بىلەن ئالماقچى بولغان نەرسىلەرنى ئالالايدۇ. بىراق تۇتۇۋالغان نەرسىنى ۋاقتىدا تاشلىۋىتەلمەيدۇ، قولىغا ئىلىۋالغان نەرسىنى بىر قولدىن يەنە بىر قولغا يۆتكىيەلەيدۇ. ئۇ ئۆمىلەۋاتقان ۋاقىتتا، بىلەكلىرى بىلەن بەدىنىنى تىرىيەلەيدۇ. بېشىنى كۆتۈرۈپ ئالدىدىكى نەرسىگە دىققەت بىلەن قارىيالايدۇ، چوڭلارنىڭ پۇتىغا يۆلىنىپ تۇرۇپ، بىر قەدەم –بىر قەدەمدىن ماڭالايدۇ. كۆتۈرۈلگەندە پۇتى بىلەن تىرەپ تۇرۇۋالىدۇ. بەدىنىنىتىك تۇرغۇزالايدۇ. بىراق مۇستەقىل ئولتۇرالمايدۇ. دۈم ياتقۇزۇپ قۇيسا ئوڭدىسىغا بولالايدۇ، بۇ مەزگىلدىكى بوۋاقلار ئېنىق ھالدائاتا–ئانىسىنى پەرىقلەندۈرەلەيدۇ ھەم شۇنداقلا ئىپادىسى ناھايىتى مول بۇلۇپ، خۇشاللىق، خاپىلىق، ياخشى كۆرۈش، يامان كۆرۈش قاتارلىق ئىپادىلەرنى ئېنىق ئىپادىلەيدۇ. خاپا بولغان ۋاقىتتا قاتتىق يىغلايدۇ. خۇشالبولغان ۋاقىتتا يۇقىرى ئاۋازدا كۈلەلەيدۇ ھەم ئەينەكتىكى ئۆزىگە قاراپ كۈلەلەيدۇ. 
ئالتە ئايلىق بوۋاقلارنىڭ قانداق قابىلىيتى بولىدۇ؟
ئالتە ئايلىق بوۋاقلار ئۆزى ئۆرۈلەلەيدۇ. .ئۇخلاۋاتقان ۋاقىتتا ئىختىيارسىزلا بەدەن قىياپىتىنى ئۆزگەرتەلەيدۇ. قولىنىڭ ھەرىكىتى بارغانسىرى كۆپىيىدۇ، نەرسىلەرنى توغرا تۇتالايدۇ، نەرسىلەرنى پۇلاڭشىتالايدۇ. ئۇلار ولتۇرغاندىكى قىياپەتنى ساقلاپ تۇرالايدۇ ھەم كىشىلەرنى تونۇشقا باشلايدۇ. يات كىشىلەرنى كۆرگەندە قورقۇش  تۇيغۇسى پەيدا بولىدۇ ھەتتا يىغلايدۇ. بىراق يەنە تونۇش كىشىلەرنى تونۇمايدىغان بالىلارمۇ بولىدۇ.
يەتتە ئايلىقتىن سەككىز ئايلىققىچە بولغان بالىلارنىڭ ئەقلىي قابىلىيتىدە قانداق ئالاھىدىلىكلەر بولىدۇ؟
يەتتە-سەككىز ئايلىق بولغان بالىلارنىڭ ئەقلى قابىلىيتىدە تۆۋەندىكىدەك ئالاھىدىلىكلەر بولىدۇ.
1.        تەخمىنەن يەتتە ئايلىق بولغاندا ئادەم تونۇشقا باشلايدۇ. تونۇش كىشىلەرنى كۆرگەندە كۈلىدۇ. ناتونۇش كىشىلەرنى كۆرگەندە تىكىلىپ قارايدۇ ياكى يىغلايدۇ. بۇ بالىلاردا ئادەم تونۇش قابىلىيتىنىڭ يېتىلىشى باشلانغانلىقنىڭ ئىپادىسى، شۇنداقلا بالىلارنىڭ ھېسسىياتىنىڭ يېتىلىشى نىسبەتەن تېز بولىدىغانلىقىنىڭ ئىپادىسى. يېتىرقايدىغان بالىلارغا نىسبەتەن ئىمكانقەدەر ككپرەك سىرتلارغا ئاچىقىپ، كىچىك دوستلىرى بىلەن بىللە ئوينىتىش، ھايۋاناتلارنى كۆرسىتىش كېرەك. مۇشۇنداق بولغاندا ئاستا-ئاستا يېتىرقىمايدىغان بولىدۇ.ئەگەر كۈن بويى ئۆيدە بولۇپ، سىرتقى دۇنيا بىلەن ئۇچرىشىش ئاز بولسا، يېتىرقاش چەمبىركىدىن قۇتۇلمىقى ناھايىتى تەس.
2. بۇ ۋاقىتتا ئۆز-ئۆزىنى تونۇش تۇيغۇسى بىخلىنىشقا باشلايدۇ. قىزىقىش ناھايىتى كۈچلۈك بولىدۇ، ئەتراپتىكى نەرسىلەرنى كۆرسىلا ئالغۇسى، تۇتقۇسى كېلىدۇ، تۇتۇۋالغاندىن كېيىن باشقىلارنىڭ ئېلىپ كېتىشىەە بەرمەيدۇ. ئەەەر ئۇنىمىغىنغا ئۇنىماي ئېلىپ كەتسە، قاتتىق يىغلايدۇ. بۇ ئۇنىڭدا ئۆزىنى تونۇش تۇيغۇسى بىخلىنىشقا باشلىغانلىقنىڭ ئىپادىسى.
3. بۇ مەزگىلدە بوۋاقلار بېشىنى كۆتۈرەلەيدۇ، ئولتۇرالايدۇ، ئۆرۈلەلەيدۇ. يەنە قولىغا تايىنىپ ئۆرە تۇرالايدۇ. ئۆرە تۇرغاندا ئولتۇرغان ۋاقىتىدىن بەكرەك نەرسىلەرنى كۆرەلىگەچكە، ئىنتايىن خۇشال بولۇپ كېتىدۇ.
4. بۇ مەزگىلدە، بالىلار دوراش باسقۇچىدا تۇرۇۋاتقاچقا، دوراشقا باشلايدۇ. ئاپىسى ئۇنىڭغا بىرەر نەرسىنى چېكىپ تۇرۇپ كۆرسەتسە، دەرھال ئوخشاش ھەرىكەت بىلەن دورايدۇ. بۇئەقلىي قابىلىيەتنىڭ يېتىلىشىنىڭ نورمال ئىكەنلىكىنىڭ ئىپادىسى.
5.بۇ مەزگىلدە بالىلاردا ئەستە تۇتۇۋېلىش قابىلىيتى يېتىلگەن بولىدۇ. بىراق پەقەت ئاددىي ھەرىكەتلەرنى ئەستە تۇتالايدۇ. مەسىلەن؛ئويۇنچۇقنى كارىۋاتتىن يەرگە ئېلىۋاتقاندا، ئىزدەپ تاپالايدۇ. بىراق، چوڭلار ئۇنىڭغا باشقا ئويۇنچۇقنى ئېلىپ بەرسە، دەرھال باياتتىن يۇز بەرگەن ئىشنى ئۇنتۇپ قالىدۇ.
توققۇز ئايلىقتىن ئون ئايلىققىچە بولغان بوۋاقلارنىڭ ئەقلىي قابىلىيتىدە قانداق ئالاھىدىلىكلەر بولىدۇ؟
 ئون-توققۇز ئايلىق بولغان بالىلار .ەپچىللىك بىلەن ئۆمىلىيەلەيدۇ ھەم شۇنداقلا بەزىدە نەرسىلەرگە تايىنىپ ئۆرە تۇرالايدۇ.قولىنىڭ ھەركىتىمۇ بارغانسېرى چاققانلىشىدۇ. قەغەزنى يىرتىپ ، ئېغىزىغا تىقالايدۇ. ئويۇنچۇقنى بىر قولدىن يەنە بىر قولغا يۆتكىيەلەيدۇ، قولى بىلەن جوزىنى ئۇرالايدۇ، يەنە بارماقلىرى بىلەن جوزىدىكى نەرسىلەرنى كۆرسىتەلەيدۇ. مەسىلەن؛تاماق پارچىلىرى، كىچىك قوشۇق قاتارلىقلار. تىل جەھەتتە؛ئاستا-ئاستا تىلنىڭ چوڭلار بىلەن .ئالاقىلىشىشىدىكى قورال ئىكەنلىكىنى چۈشىنىشكە باشلايدۇ. ئۇنىڭ ئسمىنى چاقىرغاندا، ‹‹ھە››دېگەچ بېشىنى بۇرايدۇ. ئۇنىڭغا خوش دىگەندە، قولنى پۇلاڭلىتىدۇ ياكى بېشىنى لىڭشىتىدۇ. سۆز-ئىبارىلەر بالىلارغا نىسبەتەن ئىنتوناتسىيە جەھەتتە غىدىقلىنىش پەيدا قىلىپلا قالماستىن ، بەلكى سۆز - ئىبارىلەرنىڭ مەنىسىنى چۇشىنىشكە باشلايدۇ ھەم شۇنداقلا نۇرغۇنلىغان سۆزلەرنى چۇشىنەلەيدۇ.
11،12 ئايلىق بولغان بوۋاقلار نېمىلەرنى قىلالايدۇ؟
11ئايغا توشقان بالىلار نەرسىلەرنى تۇتۇپ ماڭالايدۇ. قولىنى يېتىلەپ تۇرۇپ ماڭغۇزغاندا ماڭالايدۇ. مۇستەقىل ھالدا ئۆرە تۇرالايدۇ، زوڭزىيالايدۇ، بېلىنى ئىگەلەيدۇ. نەرسە يىگەندە كىچىك قوشۇقنى تۇتۇپ ئاغزىغا ئاپىرالايدۇ. ئاگەر ئۇنىڭغا توپ تاشلاپ بەرسىڭىز، ئۇ توپنى ئېلىپ كېلەلەيدۇ ۋە تاشلىيالايدۇ (گەرچە ئۇسۇلى توغرا بولمىسىمۇ) ئۇلار قەلەم بىلەن قالايمىقان سىزىشقا ئامراق بولىدۇ، كۆپلىگەن بالىلار بۇ چاغدا گەپ قىلالمايدۇ. بىراق تىلغا بولغان چۈشىنىش ئىقتىدارى ئاللىقاچان كۈچەيگەن بولۇپ، بەزى بالىلار چوڭلارنىڭ سۆزىنى دورايدۇ. بىراق پەقەت، بىر-ئىككى سۆزنىلا دېيەلەيدۇ. مەسىلەن؛ ‹‹دادا، ئاپا››دېگەندەك سۆزلەرنى قىلالايدۇ. 12ئايلىق بولغاندا ماڭالايدۇ. بەزى بالىلار ئۆزى مۇستەقىل ھالدا بىر قانچە قەدەم ماڭالايدۇ. بىراق پۇختا ماڭالمايدۇ. ئۇلار ئويۇنچۇق ساندۇقىدىن ئويۇنچۇقنى ئالالايدۇ ۋە سالالايدۇ، نەرسىلەرنى قالايمىقان تاشلاشقا ئامراق بولىدۇ، كىيىمنى كىيدۈرگەندە ماسلىشىپ بىرىدۇ.ئۇلار ئاڭلىق ھالدا ‹‹دادا، ئاپا››دەپ چاقىرىيالايدۇ. ئادىي ھەرىكەتلەر ئارقىلىق ياكى قول ئىپادىسى ئارقىلىق ئۆزىمىڭ تەلىپىنى ئىپادىلەپ بېرەلەيدۇ.تىل جەھەتتە تەرەققىي قىلغان بالىلار بىر قانچە سۆزنى قىلالايدۇ. چوڭلارنىڭ ئۇلارغا قويغان تەلىپىنى ‹‹رەت قىلىشقا››ئامراق كېلىدۇ.
بالىلار ساغلاملىقى كىتاۋىدىن ئىلىندى

خەۋەر تۈرلىرى
ئۇلىنىشلار 
新ICP备14000559号-1